Birleşik Krallık’a yeni taşınan Türk vatandaşlarının en sık sorduğu sorulardan biri, Türk ehliyetiyle ne kadar süre araç kullanabilecekleridir. Bu konuda net bir kural vardır ve süreyi kaçırmamak önemlidir. Aşağıda kuralın nasıl işlediğini, sürenin ne zaman başladığını ve süre dolmadan hangi adımları atmanız gerektiğini anlatıyoruz.
12 aylık süre nasıl işler?
Birleşik Krallık’a yerleşen bir kişi, geçerli Türk ehliyetiyle ülkede yerleşik hale geldiği (resident olduğu) tarihten itibaren 12 ay boyunca araç kullanabilir. Bu süre, otomobil ve motosiklet gibi araçlar için geçerlidir. 12 ayın sonunda yasal olarak araç kullanmaya devam etmek için İngiltere’de geçerli bir ehliyet edinmiş olmanız gerekir.
Sayacın nereden başladığını doğru anlamak kritik. Süre, ülkeye ilk giriş yaptığınız turistik ziyaretten değil, resident olduğunuz tarihten itibaren sayılır. Vize türünüz, ikamet başlangıcınız ve kişisel durumunuz bu tarihi etkileyebilir; bu yüzden “arkadaşımın durumu böyleydi” mantığıyla hareket etmek yerine kendi başlangıç tarihinizi netleştirin.
Neden 12 ay içinde harekete geçmelisiniz?
UK ehliyeti alma süreci teori ve pratik sınavları içerdiğinden zaman alabilir. Pratik sınav randevuları bazı bölgelerde haftalar sürebilir. Buna bir de theory test (teori sınavı) çalışması, ders alma süresi ve olası bir sınav tekrarı eklenince, 12 ay göründüğü kadar uzun değildir. Bu yüzden sürenin dolmasını beklemeden, ülkeye yerleştikten kısa süre sonra provisional licence (geçici öğrenci ehliyeti) başvurusu yapıp sınav sürecine başlamak akıllıca olur.
Pratikte izlenecek sıra şudur:
- Resident olduğunuz tarihi belirleyin ve 12 aylık sürenin bitiş tarihini takviminize yazın.
- DVLA üzerinden provisional licence başvurusu yapın.
- Theory test’e hazırlanın ve randevunuzu alın.
- Theory test’i geçtikten sonra practical test (uygulamalı sınav) randevusu alın; randevu bekleme süresi bölgenize göre değişir.
Ehliyet doğrudan takas edilebilir mi?
Hayır. Birleşik Krallık yalnızca belirlenmiş ülkelerin (designated countries) ehliyetlerini sınavsız değiştirir ve Türkiye bu listede yoktur. Dolayısıyla Türk ehliyetinizi UK ehliyetiyle doğrudan takas edemezsiniz; theory ve practical test’e girmeniz gerekir. Bu, sürecin en çok yanlış bilinen noktasıdır ve geç fark edildiğinde insanları direksiyondan uzak kalmak zorunda bırakır.
Sigorta unutulmamalı
Birleşik Krallık’ta araç kullanmak için ehliyetin yanı sıra geçerli bir araç sigortası (insurance) da zorunludur. Sigortasız araç kullanmak ciddi bir suçtur. Türk ehliyetiyle araç kullandığınız 12 aylık dönemde de sigortanızın bu durumu kapsadığından emin olmalısınız; sigorta şirketleri yeni gelenlerden ek bilgi isteyebilir.
Burada iki katman var: ehliyetin geçerliliği ve poliçenin geçerliliği. 12 aylık süre dolduktan sonra Türk ehliyetiyle sürmeye devam etmek yalnızca ehliyet kuralını ihlal etmez, aynı zamanda sigortanızı da geçersiz kılabilir. Yani bir kaza durumunda hem sigortasız hem de ehliyetsiz konumuna düşebilirsiniz.
Sık yapılan hatalar
- Süreyi ilk giriş tarihinden saymak; oysa sayaç resident olduğunuz tarihte başlar.
- Türk ehliyetinin “değiştirilebileceğini” varsayıp sınav sürecine hiç başlamamak.
- Poliçeyi alırken Türk ehliyetiyle sürdüğünüzü sigorta şirketine bildirmemek.
- Randevu bekleme sürelerini hesaba katmadan son aya bırakmak.
Sıkça Sorulan Sorular
Türk ehliyetiyle kaç ay araç kullanabilirim?
Birleşik Krallık’ta yerleşik olduğunuz tarihten itibaren 12 ay boyunca geçerli Türk ehliyetinizle araç kullanabilirsiniz.
12 ay dolunca ne olur?
12 ayın sonunda yasal olarak araç kullanmaya devam etmek için İngiltere’de geçerli bir ehliyet almış olmanız gerekir. Aksi halde araç kullanmak yasal değildir.
Türk ehliyetiyle sigorta yaptırabilir miyim?
Evet, ancak sigorta zorunludur ve şirketler yeni gelenlerden ek bilgi isteyebilir. Sigortasız araç kullanmak ciddi bir suçtur, bu yüzden poliçenizin durumunuzu kapsadığından emin olun.
Sınav sürecine ne zaman başlamalıyım?
Mümkün olan en erken tarihte. Provisional licence başvurusu, theory test hazırlığı ve practical test randevusu birlikte düşünüldüğünde 12 aylık süre hızla tükenir.
Ulaşım konularının geneli için İngiltere Ehliyet ve Ulaşım Rehberi yazımıza bakabilirsiniz. Bu içerik genel bilgi amaçlıdır, resmi tavsiye değildir; kesin bilgi için DVLA ve gov.uk sayfalarını esas alın.