Birleşik Krallık’ta yaşayıp Türkiye’de de geliri olan Türk vatandaşlarının en çok merak ettiği konulardan biri, aynı gelirin iki ülkede birden vergilendirilip vergilendirilmeyeceğidir. Türkiye ile Birleşik Krallık arasında imzalanan çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması tam da bu sorunu çözmek için vardır.
Çifte vergilendirme anlaşması nedir?
Çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması (double taxation agreement), iki ülkenin aynı geliri iki kez tam olarak vergilendirmesini engelleyen bir devletlerarası anlaşmadır. Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki anlaşma 1988’de yürürlüğe girmiştir ve halen geçerlidir. Anlaşma; kira geliri, maaş, emekli maaşı, temettü ve faiz gibi farklı gelir türlerinin hangi ülkede vergilendirileceğini düzenler.
Uygulamada nasıl çalışır?
Anlaşma genellikle iki yöntemden biriyle işler. Bazı gelir türlerinde gelir yalnızca bir ülkede vergilendirilir. Diğer durumlarda gelir her iki ülkede de beyan edilir, ancak bir ülkede ödenen vergi diğer ülkedeki vergiden mahsup edilir (foreign tax credit). Böylece toplamda iki kez tam vergi ödemezsiniz.
Örneğin Türkiye’de bir eviniz olduğunu ve kira geliri elde ettiğinizi düşünün. Gayrimenkul geliri genellikle gayrimenkulün bulunduğu ülkede (bu örnekte Türkiye) vergilendirilir. Ancak İngiltere’de vergi mükellefiyseniz, bu geliri İngiltere’de de beyan etmeniz ve Türkiye’de ödediğiniz vergiyi mahsup ettirmeniz gerekebilir.
Vergi mükellefiyeti neden önemli?
Anlaşmanın size nasıl uygulanacağı, hangi ülkede vergi mükellefi (tax resident) sayıldığınıza bağlıdır. Birleşik Krallık’ta vergi mükellefiyseniz, kural olarak dünya genelindeki (worldwide) gelirinizi HMRC’ye beyan etmeniz beklenir. Mükellefiyetinizin nasıl belirlendiğini Statutory Residence Test yazımızda ayrıntılı anlattık.
Beyan nasıl yapılır?
Yurt dışı geliriniz varsa, İngiltere’de bunu genellikle Self Assessment adı verilen yıllık beyanname ile bildirirsiniz. Beyanname dönemi vergi yılının bitişini takip eder ve online başvurular için son tarih genellikle 31 Ocak’tır. Yabancı gelir ve mahsup hesapları teknik olabildiğinden, bu konuda bir muhasebeci (accountant) desteği almak hata riskini azaltır.
Önemli hatırlatma
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır ve resmî bir mali tavsiye değildir. Çifte vergilendirme uygulamaları gelir türüne ve kişisel duruma göre değişir. Kendi durumunuz için GOV.UK ve HMRC kaynaklarını kontrol etmeniz ve gerekirse yetkili bir mali müşavire başvurmanız önerilir. Konunun genel çerçevesi için vergi ve finans rehberimize dönebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Türkiye ile İngiltere arasında çifte vergi anlaşması var mı?
Evet. İki ülke arasındaki çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması 1988’den beri yürürlüktedir ve halen geçerlidir.
Türkiye’deki kira gelirim için iki kez vergi öder miyim?
Hayır, anlaşma bunu önler. Gelir genellikle bir ülkede vergilendirilir veya bir ülkede ödenen vergi diğerinden mahsup edilir. Ancak İngiltere’de vergi mükellefiyseniz geliri yine de beyan etmeniz gerekebilir.
Yurt dışı gelirimi İngiltere’de nasıl beyan ederim?
Yurt dışı gelir genellikle Self Assessment beyannamesiyle bildirilir. Online beyan için son tarih çoğunlukla vergi yılını izleyen 31 Ocak’tır.
Emekli maaşım hangi ülkede vergilendirilir?
Emekli maaşlarının vergilendirilmesi maaşın türüne (devlet veya özel) ve mükellefiyet durumunuza göre değişir. Doğru sonuç için kendi durumunuza uygun bilgiyi HMRC kaynaklarından teyit etmeniz veya bir mali müşavire danışmanız önerilir.